![\"Wi\u0119\u017a.](\"https:\/\/blog-new.atominium.com\/wp-content\/uploads\/2014\/03\/George_Washington.jpg\" "\\"George_Washington\\"")
<\/p>\nJerzy Waszyngton mnie dra\u017cni. Nie posta\u0107 historyczna, o nie. Wr\u0119cz przeciwnie, bardzo go szanuj\u0119, nawet podziwiam. Chodzi o jego spolszczone imi\u0119 i nazwisko. Czy przeci\u0119tny Amerykanin w og\u00f3le domy\u015bli\u0142by si\u0119, \u017ce mowa o pierwszym prezydencie USA? I dla czego George Washington sta\u0142 si\u0119 swojskim Jurkiem Waszyngtonem, ale Horatio Gates, kt\u00f3ry gdyby historia potoczy\u0142a si\u0119 inaczej mo\u017ce zast\u0105pi\u0142by go na stanowisku naczelnego wodza Armii Kontynentalnej nie sta\u0142 si\u0119 Horacym Gejtsem, czy nawet Horacym Bram\u0105?<\/p>\n
<\/p>\n
PWN m\u00f3wi co nast\u0119puje: \u201eImiona os\u00f3b nam wsp\u00f3\u0142czesnych powinni\u015bmy pisa\u0107 w oryginalnej postaci graficznej, nawet w\u00f3wczas, gdy te imiona maj\u0105 polskie odpowiedniki, np. Georges Pompidou, Federico Fellini, Antonio Gaudi, John Major, George Bush, Martin Luther King. Nie dotyczy to jedynie imion u\u017cywanych w j\u0119zykach stosuj\u0105cych alfabet inny ni\u017c \u0142aci\u0144ski; w takich wypadkach, zale\u017cnie od potrzeb, stosujemy transkrypcj\u0119 lub transliteracj\u0119.\u201d W porz\u0105dku, to t\u0142umaczy czemu wojny w Iraku nie rozpocz\u0105\u0142 Jerzy Busz. Ale co z Waszyngtonem i jego niedosz\u0142ym nast\u0119pc\u0105? Mo\u017cna by uzna\u0107, \u017ce Horatio nie sta\u0142 si\u0119 Horacym, bo po prostu nie jest do\u015b\u0107 znan\u0105 postaci\u0105, i gdyby uda\u0142o mu si\u0119 pozbawi\u0107 Waszyngtona stanowiska zas\u0142u\u017cy\u0142by sobie na zaszczyt spolszczenia swojego imienia. Ale to wcale nie musia\u0142aby by\u0107 prawda. Oliver Cromwell to posta\u0107 znana ka\u017cdemu, ale nie jako Oliwer Krom\u0142el.<\/p>\n
\u201eWyj\u0105tek robimy dla imion os\u00f3b, kt\u00f3re dzia\u0142a\u0142y lub rozpocz\u0119\u0142y dzia\u0142alno\u015b\u0107 przed XX wiekiem, piszemy wi\u0119c Marcin (nie: Martin) Luter, Karol (nie: Karl) Marks, Henryk (nie: Henrik) Ibsen, Aleksander (nie: Aleksandr) Puszkin, cho\u0107 zwyczaj ten jest bardzo zr\u00f3\u017cnicowany, gdy\u017c opr\u00f3cz formy Jerzy Waszyngton mo\u017cemy te\u017c u\u017cy\u0107 oryginalnej George Washington.\u201d Nie da si\u0119 ukry\u0107, zwyczaj rzeczywi\u015bcie jest skomplikowany. Dalej czytamy \u201eJednak w stosunku do wielu nazwisk postaci historycznych nie ma zwyczaju polszczenia imion, mimo \u017ce by\u0142oby to mo\u017cliwe, np. Carlo Goldoni, Claudio Monteverdi, Paul C\u00e9zanne, Charles Talleyrand, John Donne. Nale\u017cy jednak ostrzec przed u\u017cywaniem spolszczonego nazwiska i oryginalnego imienia, gdy i imi\u0119, i nazwisko danej osoby ma polsk\u0105 form\u0119; za niewskazan\u0105 uznamy wi\u0119c form\u0119 Jean Jacques Russo, lepiej Jan Jakub Russo albo Jean Jacques Rousseau.\u201d<\/p>\n
Ciekawe co na to ostatnie William Szekspir, bo jako\u015b nie s\u0105dz\u0119 \u017ceby Wilhelm Szekspir mia\u0142 si\u0119 przyj\u0105\u0107. Innymi s\u0142owy ka\u017cdy przypadek sobie, nie doszukamy si\u0119 \u017cadnej regu\u0142y.<\/p>\n
W porz\u0105dku. Niech i tak b\u0119dzie. W ko\u0144cu nie spos\u00f3b teraz usystematyzowa\u0107 to, jak przez wieki poczynano sobie z imionami i nazwiskami, i wybra\u0107 jedynie s\u0142uszn\u0105 wersj\u0119 na kt\u00f3r\u0105 wszystkich nawr\u00f3ci si\u0119 si\u0142\u0105. Niekiedy naprawd\u0119 wybranie tej jedynie s\u0142usznej wersji by\u0142oby niemo\u017cliwe. Co zrobi\u0107 z takim na przyk\u0142ad Wilhelmem Zdobywc\u0105? Zdarza\u0142o si\u0119, \u017ce pr\u00f3bowano przedstawia\u0107 go w polskiej literaturze jako Williama Zdobywc\u0119. Ale niby czemu William, a nie Guillaume? W ko\u0144cu by\u0142 Normanem, nie anglikiem.<\/p>\n
Jest jeszcze jedna rzecz, kt\u00f3ra zastanawia. Czemu imiona zwykli\u015bmy t\u0142umaczy\u0107<\/a>, zast\u0119puj\u0105c je polskimi odpowiednikami, ale nazwiska tylko spolszczano, zapisuj\u0105c je mniej wi\u0119cej fonetycznie, zamiast je t\u0142umaczy\u0107<\/a>, przynajmniej wtedy kiedy to mo\u017cliwe. Czemu Shakespeare nie sta\u0142 si\u0119 Trz\u0119siw\u0142\u00f3czni\u0105? Ulisses Grant Ulissesem Darowizn\u0105? A doktor Livingstone, jak s\u0105dz\u0119, doktorem \u017bywym Kamieniem? Czy mia\u0142oby to sens? Raczej nie. Ale podr\u0119czniki do historii na pewno nabra\u0142yby kolorytu.<\/p>\n (AK)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Jerzy Waszyngton mnie dra\u017cni. Nie posta\u0107 historyczna, o nie. Wr\u0119cz przeciwnie, bardzo go szanuj\u0119, nawet podziwiam. Chodzi o jego spolszczone imi\u0119 i nazwisko. Czy przeci\u0119tny Amerykanin w og\u00f3le domy\u015bli\u0142by si\u0119, \u017ce mowa o pierwszym prezydencie USA? I dla czego George Washington sta\u0142 si\u0119 swojskim Jurkiem Waszyngtonem, ale Horatio Gates, kt\u00f3ry gdyby historia potoczy\u0142a si\u0119 inaczej […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[33,35],"tags":[],"class_list":["post-6731","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-dla-tlumaczy","category-jezykoznawstwo-2"],"yoast_head":"\n