![\"Made](\"https:\/\/blog-new.atominium.com\/wp-content\/uploads\/2013\/10\/foodflag05.jpg\" "\\"foodflag05\\"")
<\/p>\nMakaronizm w znaczeniu og\u00f3lnym to po prostu zapo\u017cyczenie jakiego\u015b wyrazu, zwrotu lub formy gramatycznej z j\u0119zyka obcego i wplatanie go w j\u0119zyk ojczysty. Ju\u017c sama nazwa tego terminu kojarzy nam si\u0119 z j\u0119zykiem w\u0142oskim i to w\u0142a\u015bnie w kontek\u015bcie tego j\u0119zyka (lub \u0142aciny) termin ten jest stosowany najcz\u0119\u015bciej. To si\u0119 dobrze sk\u0142ada, bo niniejszy post dotyczy\u0107 b\u0119dzie w\u0142a\u015bnie j\u0119zyka w\u0142oskiego, a w\u0142a\u015bciwie w\u0142oskich s\u0142\u00f3w i termin\u00f3w cz\u0119sto u\u017cywanych przez naszych rodak\u00f3w, niekoniecznie w dobrej formie. Ot, takie sytuacje dnia codziennego z filologicznego punktu widzenia.<\/p>\n
W j\u0119zyku polskim, cho\u0107 niekoniecznie zdajemy sobie z tego spraw\u0119, funkcjonuje wiele zapo\u017cycze\u0144 z j\u0119zyka w\u0142oskiego. Pierwsze skojarzenia to na pewno kuchnia w\u0142oska (spaghetti, pizza, mozzarella, tiramis\u00f9, lasagne). W\u0142oskie makaronizmy wyst\u0119puj\u0105 tak\u017ce w innych dziedzinach naszego \u017cycia, np. sztuce (moda, opera, aria, chiaroscuro, czyli \u015bwiat\u0142ocie\u0144). Inne zapo\u017cyczenia to gondola, mafia, bandyta. Warto zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na to, \u017ce niekt\u00f3re z wy\u017cej wymienionych makaronizm\u00f3w zachowa\u0142y swoj\u0105 pierwotn\u0105, w\u0142osk\u0105 form\u0119, jak na przyk\u0142ad spaghetti, mozzarella, czy mafia. Inne za\u015b uleg\u0142y spolszczeniu i zamiast m\u00f3wi\u0107 bandita, m\u00f3wimy bandyta, a termin chiaroscuro zamiennie stosowany jest z polskim \u015bwiat\u0142ocieniem. To poprawnie funkcjonuj\u0105ce w naszym j\u0119zyku formy zapo\u017cycze\u0144. Ich u\u017cycie w j\u0119zyku polskim jest ca\u0142kowicie uzasadnione, chocia\u017cby ze wzgl\u0119du na historyczne powi\u0105zania Polski z W\u0142ochami. Dzi\u0119ki temu mamy w mowie ojczystej pe\u0142no s\u0142\u00f3w o w\u0142oskich korzeniach. \u00a0Niestety nie wszystkie makaronizmy, zapo\u017cyczenia, italianizmy u\u017cywane s\u0105 w naszym kraju w poprawnej formie i odpowiednim kontek\u015bcie. Bardzo cz\u0119sto nie zdajemy sobie z tego sprawy i jeste\u015bmy \u015bwiadkami do\u015b\u0107 zabawnych (dla znaj\u0105cych w\u0142oski) sytuacji.<\/p>\n
<\/p>\n
Te zabawne sytuacje, o kt\u00f3rych m\u00f3wi\u0119, najcz\u0119\u015bciej maj\u0105 miejsce np. w restauracjach w\u0142oskich w Polsce. S\u0105 w j\u0119zyku w\u0142oskim s\u0142owa, kt\u00f3re mimo podobnej pisowni, maj\u0105 ca\u0142kiem inne znaczenie. Ciekawe \u201eprzekr\u0119ty j\u0119zykowe\u201d zaobserwowa\u0107 mo\u017cna cho\u0107by w kartach da\u0144 w restauracjach. Zamiast penne al pomodoro czytamy pene. Penne to rodzaj makaronu, a pene\u2026 pewna m\u0119ska cz\u0119\u015b\u0107 cia\u0142a. Jedna ma\u0142a literka, a jak\u0105 robi r\u00f3\u017cnic\u0119 (i w j\u0119zyku i na naszym talerzu J). Inny przyk\u0142ad to b\u0142\u0119dna pisownia s\u0142owa woda: zamiast poprawnego acqua, mamy aqua. Do\u015b\u0107 cz\u0119stym b\u0142\u0119dem pope\u0142nianym przez Polak\u00f3w jest zamawianie ekspresso (zamiast espresso). I w tym przypadku nie wiadomo sk\u0105d bierze si\u0119 ten b\u0142\u0105d. Mo\u017ce od wiary w ekspresowe pobudzenie, jakie ma nam zapewni\u0107 \u0142yk tej mocnej kawy? B\u0119d\u0105c ca\u0142y czas w kr\u0119gu gastronomiczno-kawowym warto przytoczy\u0107 inny przyk\u0142ad dotycz\u0105cy kawy, mianowicie caff\u00e8 latte. W Polsce, przy zamawianiu tego rodzaju kawy, m\u00f3wimy cz\u0119sto Dla mnie b\u0119dzie latte. Zamawiaj\u0105c w ten spos\u00f3b kaw\u0119 we W\u0142oszech dostaniemy\u2026 samo mleko, gdy\u017c latte to w\u0142a\u015bnie mleko. Istotn\u0105 kwesti\u0105 jest tak\u017ce akcent, kt\u00f3ry w tym s\u0142owie pada na liter\u0119 a, a nie na ko\u0144cowe e. S\u0142owo latte nie ma nic wsp\u00f3lnego z j\u0119zykiem francuskim. Przytaczaj\u0105c jeszcze przyk\u0142ad spolszczania w\u0142oskich s\u0142\u00f3w (zob. bandita i bandyta) warto wspomnie\u0107 o wymy\u015blnych nazwach dla pizzy. Zamiast siciliany mamy sycyljan\u0119, a Torino zmienia si\u0119 w turyno. Otrzymujemy wi\u0119c ma\u0142o efektown\u0105 mieszank\u0119 w\u0142osko-polsk\u0105. Podobne zjawiska mo\u017cna zaobserwowa\u0107 tak\u017ce w innych dziedzinach naszego \u017cycia. Obecnie na rynku mamy wiele produkt\u00f3w all\u2019italiana, czyli \u201ena w\u0142osk\u0105 mod\u0142\u0119\u201d. Mo\u017cemy kupi\u0107 wiele produkt\u00f3w o pseudo w\u0142oskich nazwach, imituj\u0105cych tamtejsze produkty. Pozostaj\u0105c w kr\u0119gu j\u0119zyka, nazwy tych produkt\u00f3w nie zawsze zapisywane s\u0105 poprawnie.<\/p>\n
Podsumowuj\u0105c, chcia\u0142abym powiedzie\u0107, \u017ce g\u0142\u00f3wn\u0105 ide\u0105 poruszenia tego tematu nie by\u0142o oczywi\u015bcie skrupulatne wytykanie b\u0142\u0119d\u00f3w z punktu widzenia purysty j\u0119zykowego, a raczej zwr\u00f3cenie uwagi na pewien fenomen spo\u0142eczny, czyli wplatanie j\u0119zyka w\u0142oskiego w nasz j\u0119zyk i to niekoniecznie w poprawny spos\u00f3b. Warto zada\u0107 sobie pytanie: kt\u00f3ry j\u0119zyk cierpi na tym bardziej? Czy polski, kt\u00f3ry staje si\u0119 wtedy \u201emniej polski\u201d, czy mo\u017ce w\u0142oski, ulegaj\u0105cy mniejszym lub wi\u0119kszym modyfikacjom z naszej strony.<\/p>\n
(KW)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Makaronizm w znaczeniu og\u00f3lnym to po prostu zapo\u017cyczenie jakiego\u015b wyrazu, zwrotu lub formy gramatycznej z j\u0119zyka obcego i wplatanie go w j\u0119zyk ojczysty. Ju\u017c sama nazwa tego terminu kojarzy nam si\u0119 z j\u0119zykiem w\u0142oskim i to w\u0142a\u015bnie w kontek\u015bcie tego j\u0119zyka (lub \u0142aciny) termin ten jest stosowany najcz\u0119\u015bciej. To si\u0119 dobrze sk\u0142ada, bo niniejszy post […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[33,35,40],"tags":[],"class_list":["post-6497","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-dla-tlumaczy","category-jezykoznawstwo-2","category-miedzy-slowami"],"yoast_head":"\n