Kiedy kobieta poprzez wyb\u00f3r drogi zawodowej zacz\u0119\u0142a zrywa\u0107 z wy\u0142\u0105czn\u0105 rol\u0105 gospodyni i opiekunki ogniska domowego, mo\u017cna by\u0142o przypuszcza\u0107, \u017ce wcze\u015bniej czy p\u00f3\u017aniej ta metamorfoza znajdzie swoje odbicie w j\u0119zyku.<\/p>\n
Zasadniczo \u017ce\u0144skie nazwy zawod\u00f3w mo\u017cemy podzieli\u0107 na kilka grup, np. wed\u0142ug sposobu ich powstania.<\/p>\n
Istniej\u0105 oczywi\u015bcie typowo \u017ce\u0144skie nazwy profesji, jak np. niania<\/em>, praczka<\/em>, szwaczka<\/em>, dla kt\u00f3rych czasami trudno by\u0142oby znale\u017a\u0107 m\u0119skie odpowiedniki. Jednak wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich wi\u0105\u017ce si\u0119 jeszcze z czasami, gdy du\u017ca cz\u0119\u015b\u0107 zaj\u0119\u0107 przeci\u0119tnej kobiety skupia\u0142a si\u0119 wok\u00f3\u0142 gospodarstwa domowego.<\/p>\n S\u0105 r\u00f3wnie\u017c nazwy funkcjonuj\u0105ce r\u00f3wnorz\u0119dnie u kobiet i m\u0119\u017cczyzn, np. kucharz<\/em>–kucharka<\/em>, flecista<\/em>–flecistka<\/em>, piel\u0119gniarz<\/em>–piel\u0119gniarka<\/em>, krawiec<\/em>–krawcowa<\/em>, aktor<\/em>–aktorka<\/em>.<\/p>\n Zasadniczy problem zaczyna si\u0119, gdy chce si\u0119 utworzy\u0107 \u017ce\u0144sk\u0105 form\u0119 od nazw zawod\u00f3w tradycyjnie wykonywanych przez m\u0119\u017cczyzn. Niekt\u00f3re z nich zapewne nigdy nie poddadz\u0105 si\u0119 temu do\u015b\u0107 kreatywnemu s\u0142owotw\u00f3rstwu, chocia\u017cby ze wzgl\u0119du na nieobecno\u015b\u0107 lub nieliczn\u0105 reprezentacj\u0119 kobiet w danej profesji. Jak bowiem wymy\u015bli\u0107 form\u0119 \u017ce\u0144sk\u0105 od g\u00f3rnika<\/em>? Albo \u015blusarza<\/em>?<\/p>\n Istniej\u0105 jednak i takie zawody, dawniej raczej m\u0119skie, kt\u00f3re coraz cz\u0119\u015bciej s\u0105 wykonywane przez panie. Pocz\u0105tkowo wi\u0119c do rzeczownika rodzaju m\u0119skiego dodawano w\u0142a\u015bnie wyraz pani<\/em>. I tak powsta\u0142y m. in. pani<\/em> adwokat<\/em>, pani<\/em> prezydent<\/em>, pani<\/em> komendant<\/em>, pani<\/em> psycholog<\/em> czy pani<\/em> pedagog<\/em>. Cz\u0119\u015b\u0107 z tych nazw z powodzeniem funkcjonuje do dzisiaj. Jednak nie wszystkie zachowa\u0142y si\u0119 w tej dwuwyrazowej formie. St\u0105d te\u017c powsta\u0142y np. filolo\u017cka<\/em>, psycholo\u017cka<\/em>, pedago\u017cka<\/em>, uznawane przez niekt\u00f3rych za potworki j\u0119zykowe.<\/p>\n Nale\u017cy jeszcze wspomnie\u0107 o nadu\u017cywaniu przez niekt\u00f3re osoby pewnych form \u017ce\u0144skich utworzonych przez dodanie przyrostka -ka<\/em> do m\u0119skiej nazwy zawodu. Dyrektorka<\/em>, doktorka<\/em> – to formy, kt\u00f3re strasz\u0105 w oficjalnych tekstach i s\u0105 przez niekt\u00f3rych uwa\u017cane za deprecjonuj\u0105ce.<\/p>\n Osobnym tematem jest fakt, \u017ce przyrostek -ka<\/em> w wielu przypadkach po prostu si\u0119 nie sprawdzi. Bo czy np. pani\u0105<\/em> magister<\/em> mo\u017cemy nazwa\u0107 magisterk\u0105<\/em>?<\/p>\n Marta Karnasiewicz<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Kiedy kobieta poprzez wyb\u00f3r drogi zawodowej zacz\u0119\u0142a zrywa\u0107 z wy\u0142\u0105czn\u0105 rol\u0105 gospodyni i opiekunki ogniska domowego, mo\u017cna by\u0142o przypuszcza\u0107, \u017ce wcze\u015bniej czy p\u00f3\u017aniej ta metamorfoza znajdzie swoje odbicie w j\u0119zyku.<\/p>\n Zasadniczo \u017ce\u0144skie nazwy zawod\u00f3w mo\u017cemy podzieli\u0107 na kilka grup, np. wed\u0142ug sposobu ich powstania.<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[33],"tags":[1873,1886,1887],"class_list":["post-6087","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-dla-tlumaczy","tag-gramatyka-jezyka-polskiego","tag-slowotworstwo","tag-zenskie-formy-zawodow"],"yoast_head":"\n